«Σονέτα» του Σαίξπηρ – 104-1 Κέντρο Λόγου και Τέχνης

SONETA1

Ακόμα κι αν στις πιο σκληροπυρηνικές μας θεωρήσεις, η ποίηση και η λογοτεχνία οφείλουν να διαβάζονται κι όχι να παρασταίνονται στο θεατρικό σανίδι, είναι αναγκαίο παρ’ολα αυτά, ν’ αναγνωρίσουμε ότι το σανίδι έδωσε και δίνει την ευκαιρία σε αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας να γνωριστούν με ένα κοινό ευρύτερο απ’ αυτό που θα τα τιμούσε απλώς διαβάζοντας τα.

Οι παλιότερες δουλειές του Στάθη Λιβαθινού προ Εθνικού θεάτρου, με τη «Νοσταλγό του Παπαδιαμάντη» και εν μέσω Εθνικού με  «Αυτό που δεν τελειώνει Ελληνική ποίηση του 20ου αιώνα»,  «Ο Ηλίθιος» του Ντοστογιέφσκι,  ο Σωτήρης Χατζάκης με την «Φόνισσα» του Παπαδιαμάντη, αλλά και με τη «Νύχτα του τράγου» (τα τέσσερα παραμύθια της λαϊκής μας παράδοσης), αλλά κι ένα σωρό άλλα παραδείγματα, έχουν τιμήσει πολλάκις ποιητικά και λογοτεχνικά έργα, δίνοντας τους και μια άλλη διάσταση.

Τα «Σονέτα» του Σαίξπηρ είναι ερωτικά ποιήματα που ο ποιητής έγραψε σε νεαρή ηλικία και δημοσιεύτηκαν το 1609.

Μια κοπέλα εμφανίζεται μπροστά μας. Διαβάζει ποίηματα από ένα βιβλίο. Είναι τα τα σονέτα του Σαίξπηρ. Νούμερο 9, νούμερο 20, νούμερο… Ένας νεαρός άνδρας έρχεται απ’το βάθος. Το ερωτικό παιχνίδι έχει μόλις ξεκινήσει, το φλερτ, το ξεμυάλισμα, οι συστολές, οι φόβοι, οι ανασφάλειες, το χάδι που καθησυχάζει, το μεγάλο πάθος καταγής, τα δυο κορμιά που γίνονται ένα, οι δυο ψυχές που δοκιμάζουν όλες τις πράξεις της αριθμητικής: προστίθενται και αφαιρούνται και μετά πολλαπλασιάζονται και διαιρούνται η μία με την άλλη και στο πηλίκο πάντα ο μεγάλος έρωτας μένει κι η μεγάλη ποίηση.

Αυτός ο έρωτας που περιγράφει στα «Σονέτα» του ο Σαίξπηρ, θυμίζει χορό. Είναι το στροβίλισμα των δυο χορευτών που παρακολουθήσαμε σε μια παράσταση γεμάτη ποίηση, ρυθμό κι έρωτα στο υπόγειο του 104-1 Κέντρου Λόγου και Τέχνης σαν μυσταγωγία κι ενώ έξω η ατμόσφαιρα μύριζε απ’ τη βροχή που μόλις είχε πέσει.

SONETA2

Η Μαρία Κίτσου είναι αισθαντική παρουσία. Κουβαλάει έναν ρομαντισμό που δεν ανήκει στην εποχή της κι αντίθετα δεν διαθέτει καθόλου θεατρινίστικη έπαρση που είναι πολύ της μόδας. Είναι, θα λέγαμε ιδανική στο να ενσαρκώνει μορφέ απ’ το παρελθόν- τη βοηθάει και το φυσίκ της σ’ αυτό-. Θα ήθελα ωστόσο να τη δω σε κάτι που δεν είναι ποίηση και δεν θα ενσαρκώνει την ποιήτρια. Σε κάτι περισσότερο κόντρα, δεν ξέρω τι, φτάνει να μην αποτελεί οργανική ομοιότητα όσων ήδη έχει κάνει για να αποφύγει τον κίνδυνο να τυποποιηθεί.

Ο Μάνος Καρατζογιάννης χρειάζεται λίγο περισσότερο θάρρος στη συνάντηση του με τους ρόλους και τους συγγραφείς. Έχει πολύ ευγενικό παρουσιαστικό και η όλη του σκηνική παρουσία φανερώνει δυνατότητες που οφείλει να αξιοποιήσει για να μην μείνει ένας ρομανικός ζεν πρεμιέ εραστής.

Ο Λευτέρης Γιοβανίδης έστησε μια πολύ συμπαθητική παράσταση, σαν όνειρο και σαν νοσταλγία. Αρωγοί του οι δυο ηθοποιοί που χρησιμοποίησε, η ευφάνταστη μουσική του Αριστείδη Μυταρά, μείγμα γλυκιάς παλαίωσης, τρυφερότητας και νοσταλγίας με έντονα αναγεννησιακά στοιχεία, απόλυτα ταιριαστά στο ύφος του Σαίξπηρ, τα καταπληκτικά, διαχρονικά κοστούμια της Μαργαρίτας Χατζηιωάννου και η έξυπνα χορογραφημένη κίνηση του έμπειρου Πέτρου Γάλλια.

Ο Διονύσης Καψάλης μετέφρασε καταπληκτικά τα «Σονέτα», διαψεύδοντας ίσως τη σοφή ρήση του όρισμού της ποίησης: «ποίηση είναι ό, τι χάνεται στη μετάφραση». Κάποιες στιγμές είναι τόσο ευλογημένες που ποίηση γεννά την ποίηση στη μετάφραση της.

Σονέτα Ουίλιαμ Σαίξπηρ

104-1 Κέντρο Λόγου και Τέχνης

Μετάφραση: Διονύσης Καψάλης

Σύνθεση-Σκηνοθεσία: Λευτέρης Γιοβανίδης

Σκηνικά-Κοστούμια: Μαργαρίτα Χατζηιωάννου

Μουσική: Αριστείδης Μυταράς

Επιμέλεια κίνησης: Πέτρος Γάλλιας

Φωτισμοί: Κατερίνα Μαραγκουδάκη

Ακόμα κι αν στις πιο σκληροπυρηνικές μας θεωρήσεις, η ποίηση και η λογοτεχνία οφείλουν να διαβάζονται κι όχι να παρασταίνονται στο θεατρικό σανίδι, είναι αναγκαίο παρ’ολα αυτά, ν’ αναγνωρίσουμε ότι το σανίδι έδωσε και δίνει την ευκαιρία σε αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας να γνωριστούν με ένα κοινό ευρύτερο απ’ αυτό που θα τα τιμούσε απλώς διαβάζοντας τα.

Οι παλιότερες δουλειές του Στάθη Λιβαθινού προ Εθνικού θεάτρου, με τη «Νοσταλγό του Παπαδιαμάντη» και εν μέσω Εθνικού με  «Αυτό που δεν τελειώνει Ελληνική ποίηση του 20ου αιώνα», ο Σωτήρης Χατζάκης με την «Φόνισσα» του Παπαδιαμάντη, αλλά και με τη «Νύχτα του τράγου» (τα τέσσερα παραμύθια της λαϊκής μας παράδοσης), αλλά κι ένα σωρό άλλα παραδείγματα, έχουν τιμήσει πολλάκις ποιητικά και λογοτεχνικά έργα, δίνοντας τους και μια άλλη διάσταση.

Τα «Σονέτα» του Σαίξπηρ είναι ερωτικά ποιήματα που ο ποιητής έγραψε σε νεαρή ηλικία και δημοσιεύτηκαν το 1609.

Μια κοπέλα εμφανίζεται μπροστά μας. Διαβάζει ποίηματα από ένα βιβλίο. Είναι τα τα σονέτα του Σαίξπηρ. Νούμερο 9, νούμερο 20, νούμερο..

Ένας νεαρός άνδρας έρχεται απ’το βάθος. Το ερωτικό παιχνίδι έχει μόλις ξεκινήσει, το φλερτ, το ξεμυάλισμα, οι συστολές, οι φόβοι, οι ανασφάλειες, το χάδι που καθησυχάζει, το μεγάλο πάθος καταγής, τα δυο κορμιά που γίνονται ένα, οι δυο ψυχές που δοκιμάζουν όλες τις πράξεις της αριθμητικής: προστίθενται και αφαιρούνται και μετά πολλαπλασιάζονται και διαιρούνται η μία με την άλλη και στο πηλίκο πάντα ο μεγάλος έρωτας μένει κι η μεγάλη ποίηση.

Αυτός ο έρωτας που περιγράφει στα «Σονέτα» του ο Σαίξπηρ, θυμίζει χορό. Είναι το στροβίλισμα των δυο χορευτών που παρακολουθήσαμε σε μια παράσταση γεμάτη ποίηση, ρυθμό κι έρωτα στο υπόγειο του 104-1 Κέντρου Λόγου και Τέχνης σαν μυσταγωγία κι ενώ έξω η ατμόσφαιρα μύριζε απ’ τη βροχή που μόλις είχε πέσει.

Η Μαρία Κίτσου είναι αισθαντική παρουσία. Κουβαλάει έναν ρομαντισμό που δεν ανήκει στην εποχή της κι αντίθετα δεν διαθέτει καθόλου θεατρινίστικη έπαρση που είναι πολύ της μόδας. Είναι, θα λέγαμε ιδανική στο να ενσαρκώνει μορφέ απ’ το παρελθόν- τη βοηθάει και το φυσίκ της σ’ αυτό.-. Θα ήθελα ωστόσο να τη δω σε κάτι που δεν είναι ποίηση και δεν θα ενσαρκώνει την ποιήτρια. Σε κάτι περισσότερο κόντρα, δεν ξέρω τι, φτάνει να μην αποτελεί οργανική ομοιότητα όσων ήδη έχει κάνει για να αποφύγει τον κίνδυνο να τυποποιηθεί.

Ο Μάνος Καρατζογιάννης χρειάζεται λίγο περισσότερο θάρρος στη συνάντηση του με τους ρόλους και τους συγγραφείς. Έχει πολύ ευγενικό παρουσιαστικό και η όλη του σκηνική παρουσία φανερώνει δυνατότητες που οφείλει να αξιοποιήσει για να μην μείνει ένας ρομανικός ζεν πρεμιέ εραστής.

Ο Λευτέρης Γιοβανίδης έστησε μια πολύ συμπαθητική παράσταση, σαν όνειρο και σαν νοσταλγία. Αρωγοί του οι δυο ηθοποιοί που χρησιμοποίησε, η ευφάνταστη μουσική του Αριστείδη Μυταρά, μείγμα γλυκιάς παλαίωσης, τρυφερότητας και νοσταλγίας με έντονα αναγεννησιακά στοιχεία, απόλυτα ταιριαστά στο ύφος του Σαίξπηρ, τα καταπληκτικά, διαχρονικά κοστούμια της Μαργαρίτας Χατζηιωάννου και η έξυπνα χορογραφημένη κίνηση του έμπειρου Πέτρου Γάλλια.

Ο Διονύσης Καψάλης μετέφρασε καταπληκτικά τα μεγάλα σονέτα διαψεύδοντας ίσως τη σοφή ρήση του όρισμού της ποίησης: «ποίηση είναι ό, τι χάνεται στη μετάφραση». Κάποιες στιγμές είναι τόσο ευλογημένες που ποίηση γεννά την ποίηση στη μετάφραση της.

Σονέτα Ουίλιαμ Σαίξπηρ

Μετάφραση: Διονύσης Καψάλης

Σύνθεση-Σκηνοθεσία: Λευτέρης Γιοβανίδης

Σκηνικά-Κοστούμια: Μαργαρίτα Χατζηιωάννου

Μουσική: Αριστείδης Μυταράς

Επιμέλεια κίνησης: Πέτρος Γάλλιας

Φωτισμοί: Κατερίνα Μαραγκουδάκη

Advertisements

0 Responses to “«Σονέτα» του Σαίξπηρ – 104-1 Κέντρο Λόγου και Τέχνης”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 195,839 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: