«Το Τρίτο Στεφάνι του Κώστα Ταχτσή» στο Εθνικό θέατρο (Ρεξ-Κοτοπούλη)

Σκεφτόμουνα βλέποντας «το Τρίτο Στεφάνι» προχθές το βράδυ, πόσο σημαντική είναι η ατμόσφαιρα σε μια θεατρική παράσταση. Να μπαίνεις στο περιβάλλον που οι συντελεστές δημιούργησαν κι όταν τελειώσει η σύμβαση και βγεις να έχεις την αίσθηση του.

Το έργο

«Το  Τρίτο Στεφάνι» είναι το μυθιστόρημα ζωής του Ταχτσή. Ο χρόνος το έκανε περισσότερο δημοφιλές απ’ ότι φανταζόταν ο συγγραφέας του- κάποιοι θα προσέθεταν κι απ’ ότι ενδεχομένως θα του άξιζε, αλλά αυτό είναι αφορμή γι’ άλλη κουβέντα- κρίνοντας απ’ τις δυσκολίες που αντιμετώπισε στην έκδοσή του. Αξίζει να πούμε ότι ο Ταχτσής είχε αρχικά προτείνει το μυθιστόρημα σε τρεις εκδοτικούς οίκους οι οποίοι το απέρριψαν για να το κυκλοφορήσει τελικά το 1962 με δικά του χρήματα.

«Tο Τρίτο Στεφάνι» καθιέρωσε τον συγγραφέα του ανάμεσα στους πεζογράφους της γενιάς του. Κατά τον Μένη Κουμανταρέα, «ο Ταχτσής, ήταν ο πρώτος που έκανε ύφος τη γλώσσα των μικροαστών».

«Το Τρίτο Στεφάνι» είναι οι δυο μονόλογοι της Εκάβης και της Νίνας και μέσα απ’ αυτούς περνά όλη η ζωή τους που καλύπτει σχεδόν το πρώτο μισό του 20ου αιώνα, με έμφαση κυρίως στην εποχή του Μεσοπολέμου και της  Κατοχής. Το έργο διαθέτει πολλά αυτοβιογραφικά στοιχεία: ο Ταχτσής είχε αποκαλύψει πως ουσιαστικά ο χαρακτήρας της Εκάβης Λόγγου είναι απόλυτα βασισμένος στην γιαγιά του που τον μεγάλωσει. Έχει ακουστεί επίσης η φήμη ότι πίσω από τη Νίνα κρύβεται ο ίδιος ο Ταχτσής. Στο τελευταίο σημείωμά που ο συγγραφέας έγραψε όταν πέθανε η μητέρα του –και βρέθηκε πρόσφατα από την ανιψιά του λέει: «Τέλος τώρα· είμαι ορφανός και εκ μητρός. Καιρός είναι να πετάξω τα γυναικεία, να βγάλω τη μάσκα και να δείξω ποια επιτέλους είναι η Νίνα»…

«Το Τρίτο Στεφάνι» είναι ένα λαϊκό ανάγνωσμα και σ’ αυτήν τη λαϊκότητα οφείλει και τη δημοφιλία του. Οι άνθρωποι του θεάτρου και του κινηματογράφου από νωρίς ανακάλυψαν ότι θα άξιζε τον κόπο να το βγάλουν απ’ τα όρια των σελίδων ενός βιβλίου με πρώτη τη Μελίνα Μερκούρη που θέλησε να το ζωντανέψει στον κινηματογράφο.

Η πρώτη  διασκευή έγινε το 1978 για το Τρίτο Πρόγραμμα της Ελληνικής ραδιοφωνίας. Διευθυντής ήταν τότε ο Μάνος Χατζιδάκις. Τη διασκευή και τη σκηνοθεσία έκανε ο Γιώργος Παυριανός.  Η Σμάρω Στεφανίδου ερμήνευσε τον ρόλο της Εκάβης ενώ η αρχική ιδέα ήταν να ερμηνεύσει τον ρόλο η Γεωργία Βασιλειάδου.  Η Ρένα Βλαχοπούλου κράτησε τον ρόλο της Νίνας. Η διανομή δεν ευχαρίστησε καθόλου τον Ταχτσή που έχει αφήσει σχετικά ακόμα και γραπτό ντοκουμέντο. Περισσότερες πληροφορίες γι’ αυτήν τη ραδιοφωνική διασκευή  μπορείτε να βρείτε εδώ

Το 1995  «το Τρίτο Στεφάνι» μεταφέρθηκε με πιστότητα στην τηλεόραση από τον ΑΝΤ1 σε σκηνοθεσία του Γιάννη Δαλιανίδη με την Νένα Μεντή στο ρόλο της Νίνας και τη Λήδα Πρωτοψάλτη στο ρόλο της Εκάβης.

Και φέτος ήρθε η σειρά του θεάτρου…

Η παράσταση

25 ηθοποιούς σε 80 συνολικά ρόλους  χρησιμοποίησε ο Σταμάτης Φασουλής σε μια αναμφίβολα πολύ καλή θεατρική διασκευή που έκανε μαζί με τον Θανάση Νιάρχο. Όταν έχεις παθιαστεί βέβαια με κάτι πολύ, θες να το κρατήσεις όσο το δυνατόν περισσότερο. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα μια παράσταση διάρκειας 4 ωρών που όσο κι αν είναι ενδιαφέρουσα και περνάει εύκολα, δεν παύει να κρατάει περισσότερο απ’ όσο θα χρειαζόταν. «Δεν θυμάμαι πόσες φορές το έχω διαβάσει. Από το 1971 το διαβάζω κάθε δυο χρόνια. Τον τελευταίο ενάμιση χρόνο το διαβάζω μια φορά τη βδομάδα. Το ξέρω απ’ έξω πια. Το δούλευα στο μυαλό μου για παράσταση απ’ το 1972. Αλλά πού να συγκρουστώ με τον Αγγελόπουλο και τον Κακογιάννη, που ήθελαν να το κάνουνε ταινία;»

Σκηνοθετικά ο Φασουλής είχε ευτυχείς και ατυχείς στιγμές. Στις πρώτες συγκαταλέγω την εύστοχη επιλογή προσώπων για τους ρόλους της Νίνας και της Εκάβης, το αέναο πηγαινέλα μέσα στον χρόνο έτσι ώστε να μην υπάρχει λογική χρονική ακολουθία επί σκηνής «Ο χρόνος της παράστασης είναι κυκλικός, σπείρα», λέει ο σκηνοθέτης και συμπληρώνει: «Ο Ταχτσής πιστεύει ότι ο χρόνος είναι ένα. Γι’ αυτό τον βάζει, τον βγάζει, τον εξαφανίζει, τον καθηλώνει με ημερομηνίες. Και μετά τον αφήνει να ίπταται», την αφαιρετικότητα σε σχέση με τα αντικείμενα.

Στα αρνητικά θα του καταλογίσω τη μεγάλη χρονική διάρκεια, την ξεπερασμένη σκηνοθετικά γραμμή του να ανοιγοκλείνει το στόμα της η ηθοποιός που υποδύεται τη Νίνα ή την Εκάβη σε νεαρή ηλικία αλλά να ακούμε τη φωνή της Νίνας ή της Εκάβης στο τώρα. Επίσης, τα χορευτικά και τραγουδιστικά μέρη και ιδιαίτερα αυτά του τελευταίου ημίωρου που αφαίρεσαν στο έργο τη δραματικότητα που χρειαζόταν για να ολοκληρωθεί ο κύκλος.

Το φινάλε με προβλημάτισε ιδιαίτερα καθώς δεν ξέρω αν αυτή η δραματουργική τελικά παρέμβαση απέτισε φόρο τιμής στον πρόωρα και μάλιστα με άσχημο τρόπο εκλιπόντα Ταχτσή. Βίαζε μάλλον τη συγκίνηση. Ο Φασουλής έχει βέβαια δηλώσει ότι για τον Ταχτσή έκανε «το Τρίτο Στεφάνι». «[…]για πάρτη του το κάνω[…]. Όλη η παράσταση γίνεται για να καταλήξει με τον Άκη, που θα γίνει συγγραφέας, δηλαδή στον Ταχτσή». Ακόμη και το όνομα του συγγραφέα που επιλέχθηκε για να μπει στον τίτλο της παράστασης και να γίνει «Το Τρίτο Στεφάνι του Κώστα Ταχτσή», υποδηλώνει το τιμώμενο πρόσωπο. Αλλά και πάλι…

Το πρωταγωνιστικό δίδυμο της Νένας Μεντή και της Φιλαρέτης Κομνηνού ήταν εξαιρετικό. Ιδιαιτέρως μάλιστα μ’ εντυπωσίασε η Κομνηνού που ομολογώ ότι με άφηνε αδιάφορη μέχρι σήμερα με την ψυχρή μάλλον ερμηνεία της κάθε φορά που την έβλεπα. Θαρρείς και περίμενε τη Νίνα για να ξεκλειδωθεί και να γλυκάνει. Μπράβο!

Η Τάνια Τρύπη ενώ είναι ηθοποιός με δυνατότητες, δίνει την εντύπωση ότι έχει επαναπαυτεί στις ευκολίες της κι απλώς τις αναπαράγει.

Πάντα καλή η Όλγα Δαμάνη, ο Νταλιάνης ο Δεπάστας ο Νίκος Χύτας ( αν και πρέπει να προσέξει να μην ταυτιστεί με το τηλεοπτικό του πρόσωπο)

Οι υπόλοιποι ρόλοι συμπλήρωσαν άξια τη διανομή.

Τα κοστούμια της Ντένης Βαχλιώτη ήταν εξαιρετικά.

«Το Τρίτο Στεφάνι  του Κώστα Ταχτσή»

Εθνικό θέατρο (θέατρο Ρεξ- Σκηνή «Μαρίκα Κοτοπούλη»)

Διασκευή: Σταμάτης Φασουλής-Θανάσης Νιάρχος

Σκηνοθεσία
: Σταμάτης Φασουλής

Σκηνικά: Έλλη Παπαγεωργακοπούλου

Κοστούμια: Ντένη Βαχλιώτη

Μουσική: Θοδωρής Οικονόμου

Μουσική διδασκαλία: Μελίνα Παιονίδου

Κινησιολογική επιμέλεια: Αποστολία Παπαδαμάκη

Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος

Βοηθός σκηνοθέτη: Γιώργος Παπαδόπουλος

Ερμηνεύουν: Αντίνοος Αλμπάνης, Στέλλα Γκίκα, Όλγα Δαμάνη, Γιώργος Δεπάστας, Μαρία Ζορμπά, Χρήστος Καρνάκης, Παναγιώτης Κατσώλης, Μιχάλης Κοιλάκος, Δημήτρης Κουτρουβιδέας , Μαργαρίτα Λουμάκη, Χριστιάννα Μαντζουράνη, Νένα Μεντή, Ηρώ Μπέζου, Γιάννης Νταλιάνης, Αγορίτσα Οικονόμου, Φοίβος Ριμένας, Ντόρα Σιμοπούλου, Πέγκυ Σταθακοπούλου, Γιάννης Στάνκογλου, Τάνια Τρύπη, Παναγιώτης Τσεβάς, Στράτος Χρήστου, Νίκος Χύτας

Advertisements

0 Responses to “«Το Τρίτο Στεφάνι του Κώστα Ταχτσή» στο Εθνικό θέατρο (Ρεξ-Κοτοπούλη)”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 196,289 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: