«Η ΝΟΡΑ… ΜΕΤΑ» στο Τόπος αλλού


Όταν το 1879 ο Ίψεν έγραψε «το σπίτι της κούκλας», όπως είναι ο επίσημος τίτλος του έργου, γέννησε θύελλες αντιδράσεων στην κοινή γνώμη. Μια γυναίκα που εγκαταλείπει το σπίτι της και παρατάει τον άντρα της και τα τρία παιδιά τους ήταν ήδη σκάνδαλο για την κοινωνία του 19ου αιώνα.

«Το σπίτι της κούκλας» προκάλεσε αναταράξεις στην εποχή του  γιατί είχε ως βασικό θέμα του τον θεσμό του γάμου. Βέβαια, η σπουδαιότητα του έργου συνίσταται στο ότι ο Ίψεν δεν περιορίζεται απλώς σε μια επιφανειακή κριτική του θεσμού του γάμου ή σε μια γυναικεία διεκδίκηση λύσης ενός συμβατικού δεσμού, γι’ αυτό και οι όποιες φεμινιστικές ή άλλες θεωρίες εδώ δεν έχουν θέση. Το βασικό θέμα του έργου είναι το πρόβλημα του ζευγαριού, αν και πώς μπορεί να υπάρξει αληθινή συμβίωση που να μην προσβάλλει τις δύο προσωπικότητες.

«Το σπίτι της κούκλας» είναι σπουδαίο έργο γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο. Τώρα, αν η Νόρα τρελάθηκε μετά, αν τη ζωή της στοίχειωσε το παρελθόν και δεν μπόρεσε να το ξεπεράσει, αλλά έμεινε προσκολλημένη στα προσωπικά της φαντάσματα προσπαθώντας να τα ξορκίσει με το να τα επαναφέρει διαρκώς στη μνήμη της, αποτελεί αντικείμενο άλλου έργου που δεν θα έπρεπε να συνδέεται με το αρχικό.

Δεν βλέπω συνεπώς τι παραπάνω μπορούν να προσθέσουν οι διασκευές σε κλασικά έργα που έχουν ήδη διαγράψει επιτυχώς την πορεία τους. Δεν είμαι εναντίον του να εκμοντερνιστεί κάτι έτσι ώστε να γίνει προσιτό στον σύγχρονο μέσο θεατή, αναρωτιέμαι όμως γιατί να προχωρήσεις ένα έργο πέρα απ’ το τέλος που έδωσε ο συγγραφέας που το έγραψε.

Τέτοια είναι η περίπτωση της δραματουργικής – όπως δηλώνεται επιμέλειας που υπέστη «Το σπίτι της κούκλας» απ’ τον Νίκο Καμτσή και η μεταμόρφωση του στο ασαφές  «Η Νόρα… μετά».

Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο σχετικά με το πρωτότυπο έργο είναι τα πραγματικά γεγονότα πάνω στα οποία βασίστηκε ο νορβηγός δραματουργός. Ο Ίψεν εμπνεύστηκε το θέμα του απ’ τη Λώρα Πέτερσεν, μια νεαρή οικογενειακή του φίλη της οποίας όμως η προσωπική ιστορία ήταν περισσότερο τραγική απ’ της Νόρας αφού κατέληξε σε φρενοκομείο.

Δεν γνωρίζω τι ώθησε τον Νίκο Καμτσή να πειραματιστεί πάνω στη Νόρα, αλλά ξαναδιαβάζοντας την ιστορία της Λώρας Πέτερσεν θα τολμούσα να εικάσω ότι ο Καμτσής δανείστηκε δικά της στοιχεία και τα έβαλε στο έργο. Ωστόσο, το αποτέλεσμα δεν τον δικαίωσε αφού δεν το εξέλιξε καθόλου αλλά γύρισε πάλι στην ιστορία της Νόρας δημιουργώντας συγχρόνως κάτι σαν ένα θέατρο μέσα στο θέατρο… Η ηρωίδα θα υποδυθεί ξανά τον εαυτό της κατά τη διάρκεια των γεγονότων που σημάδεψαν ανεξίτηλα την οικογενειακή της γαλήνη κι ανέτρεψαν τις ισορροπίες. Δεν έγινε καθόλου σαφές απ’ την παράσταση αν η Νόρα είναι μια τρελή που στα πλαίσια της θεραπείας της ξαναζεί όσα πέρασε, αν οι υπόλοιποι ρόλοι ενσαρκώνονται από πλάσματα της φαντασίας της ή από τροφίμους του ίδιου ιδρύματος ή αν όλη αυτή η «δραματοθεραπεία» υπαγορεύεται από ένα πείραμα του γιατρού που την παρακολουθεί.

Η παράσταση ήταν κακής αισθητικής παραπαίοντας συνεχώς ανάμεσα στο γνωστό έργο και την ατελή διασκευή του. Ο σκηνικός χώρος είχε ετερόκλητα αντικείμενα χωρίς συγκεκριμένη προσωπικότητα, τα κοστούμια των ηθοποιών ήταν άνισα μ’ αυτό της Νόρας να είναι πιο κοντά στην εποχή του έργου, ενώ της κυρίας Λίντε να παραπέμπει περισσότερο σε μεσοπόλεμο.

Ερμηνευτικά, οι ηθοποιοί δεν ακολούθησαν μια ενιαία γραμμή και πολλοί απ’ αυτούς ήταν ιδιαιτέρως αδύναμοι με προεξάρχουσα την Μαρλέν Σαϊτη που υπερέβαλλε στην αέναη κίνηση της πάνω –κάτω στη σκηνή, θυμίζοντας μια νευρωτική, κουραστική Νόρα κι όχι το χαριτωμένο πλάσμα με την τεράστια δύναμη και θέληση που έπλασε αριστοτεχνικά ο Ίψεν.

«Η ΝΟΡΑ… ΜΕΤΑ» βασισμένο στο «Σπίτι της Κούκλας» του Χένρικ Ίψεν
Σκηνοθεσία: Νίκος Καμτσής

Μετάφραση-Δραματουργική επιμέλεια: Νίκος Καμτσής

Σκηνικό: Νίκος Καμτσής, Μίκα Πανάγου

Κοστούμια: Μίκα Πανάγου

Μουσική: Χρήστος Ξενάκης

Κίνηση- Χορογραφία: Ναταλία Στυλιανού.

Ερμηνεύουν: Μαρλέν  Σαΐτη, Νίκος Αλεξίου, Γιώργος Κροντήρης, Πολύκαρπος Πολυκάρπου, Γεωργία  Μαυρογεώργη

 

 

Advertisements

0 Responses to “«Η ΝΟΡΑ… ΜΕΤΑ» στο Τόπος αλλού”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 196,271 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: