«Πλατόνοφ» στο Εθνικό Θέατρο (Νέα Σκηνή)

Ο «Πλατόνοφ» ανήκει στα πρώιμα έργα του Τσέχωφ και ανακαλύφθηκε  τυχαία, είκοσι χρόνια μετά τον θάνατο του Ρώσου συγγραφέα, ανάμεσα στα χαρτιά του. Ο Τσέχωφ πιθανώς να μην είχε αξιολογήσει θετικά αυτό του το πρωτόλειο∙ δεν είχε καν ασχοληθεί με το να του βάλει τίτλο. Ο σημερινός τίτλος του οφείλεται στο όνομα του βασικού ήρωα  Μιχαήλ Πλατόνοφ

Η αλήθεια είναι ότι πρόκειται για ένα δύσκολο τεχνικά έργο: πολυπρόσωπο και με μεγάλη διάρκεια που για να παρασταθεί χρειάζεται γύρω στις πέντε με έξι ώρες.  Δεν έχω διαβάσει το πρωτότυπο για να μπορέσω να το αξιολογήσω καλύτερα. Θεωρώ πάντως ότι είναι μάλλον κάπως άτεχνο και δίνει την εντύπωση ότι ο συγγραφέας βρίσκεται σε αναζήτηση του στυλ του.

Στη διασκευή που έκανε ο Ντέιβιντ Χέαρ και πρωτοπαρουσιάστηκε στο Λονδίνο το 2001 , τα πρόσωπα λιγοστεύουν μαζί με τη διάρκεια. Αναγνωρίζει κανείς στοιχεία του Τσέχωφ που αποτελούν το σήμα κατατεθέν των μεταγενέστερων έργων του: η ρωσική εξοχή, οι αριστοκράτες που πλήττουν, το κτήμα που πωλείται, αδιέξοδοι έρωτες…

Ο Πλατόνοφ διευθύνει ένα σχολείο της επαρχίας και είναι παντρεμένος με την αθώα Σάσα. Έχει κατασπαταλήσει την πατρική του περιουσία και είναι οργισμένος με όλους. Η μικρή κοινωνία στην οποία ζει τον πνίγει. Παράλληλα, είναι βαθειά απογοητευμένος από τον εαυτό του. Καθώς η ζωή του βυθίζεται στο τέλμα, τρεις γυναίκες τον πολιορκούν: η έξυπνη αλλά χρεωμένη χήρα Άννα Πέτροβνα, η νιόπαντρη προγονή της Σοφία και η φοιτήτρια Μαρία Γκρέκοβα. Ο Πλατόνοφ δεν θα μπορέσει να αντισταθεί σε καμία από τις τρεις και το επικίνδυνο παιχνίδι του θα έχει αναπόφευκτες συνέπειες για όλους.

Για να μιλήσω για την παράσταση του Γιώργου Λάνθιμου, είναι αναγκαίο να διευκρινήσω ότι η σκηνοθετική του πρόταση είχε όλα τα στοιχεία μιας μεταμοντέρνας παράστασης. Η δράση εκτυλίσσεται στο σήμερα, σ’ έναν χώρο που παραπέμπει σε αίθουσα άσκησης και δοκιμασίας. Οι ήρωες βρίσκονται σε μια συνεχή κίνηση. Συναντιούνται, συζητούν, λογομαχούν, χορεύουν. Στόχος είναι μέσα από τη σωματική έκφραση και τους περιορισμούς της ν’ αναδυθούν σιγά-σιγά οι σχέσεις, τα  συναισθήματα, η βία και η ένταση των χαρακτήρων του έργου.

Επειδή έχει χυθεί πολύ μελάνι γύρω απ’ το πώς ορίζεται το μεταμοντέρνο στο θέατρο και μέχρι ποιου βαθμού είναι αποδεκτό, παράλληλα με την  κυριαρχία του ως ύφος στις μεγάλες σκηνές του εξωτερικού, αλλά και σε κάποιες εγχώριες «προχωρημένες», θεωρώ απαραίτητο να διατυπώσω την προσωπική μου άποψη.

Λόγω του ότι στο μεταμοντέρνο τα όρια είναι ασαφή, ο,τιδήποτε συμβαίνει επί σκηνής νομιμοποιείται κι αυτό είναι επικίνδυνο για την αρμονική σχέση έργου και σκηνοθέτη. Η απουσία στοιχειωδών ορίων όμως καθιστά τη σκηνική πραγματικότητα «δύσκαμπτη», προκαλεί αμήχανα συναισθήματα, φαντάζει γελοία, ερμηνεύεται δύσκολα και με κάποιον τρόπο απωθεί. Αυτό το τελευταίο ήταν και το δικό μου συναίσθημα κατά την παρακολούθηση του «Πλατόνοφ». Φαντάζομαι ότι δεν είναι απαραίτητο να διευκρινήσω ότι ανήκω στους ανοιχτούς και χωρίς στεγανά και προκαταλήψεις θεατές, ωστόσο θεωρώ ατυχή στιγμή την παράσταση του «Πλατόνοφ».

Οι ηθοποιοί  κινήθηκαν  με ακρίβεια κάτω απ’ τη σκηνοθετική μπαγέτα του Λάνθιμου (σ.σ αρκετοί είναι τακτικοί συνεργάτες του κι άρα μοιράζονται κοινό κώδικα). Ερωτηματικό παραμένει για μένα ο Σερβατέλης που κράτησε τον βασικό πρωταγωνιστικό ρόλο. Δεν είμαι σίγουρη αν αυτός  ο αδιάφορος τρόπος με τον οποίο μιλάει και κινείται είναι δικός του και τείνει να εξελιχθεί σε μανιέρα ή αν στη συγκεριμένη περίπτωση, υπάκουσε απλώς στον σκηνοθέτη.

Ο στόχος δεν επετεύχθη. Ο λόγος αποδομήθηκε άδικα, τα συναισθήματα πέρασαν στο περιθώριο, οι ηθοποιοί έμοιαζαν σαν ρομποτάκια και ο «Πλατόνοφ» παραμένει ένα έργο με το οποίο δυστυχώς δεν μπορέσαμε να έρθουμε πιο κοντά.

«Πλατόνοφ» του Άντον Τσέχωφ

Εθνικό θέατρο – Νέα Σκηνή

Διασκευή: Ντέιβιντ Χέαρ

Μετάφραση: Έφη Γιαννοπούλου

Σκηνοθεσία: Γιώργος Λάνθιμος

Σκηνικά: Άννα Γεωργιάδου

Κοστούμια: Θάνος Παπαστεργίου, Βασιλεία Ροζάνα

Κίνηση: Αμάλια Μπένετ

Φωτισμοί: Θύμιος Μπακατάκης

Μουσική υποστήριξη και επεξεργασία ήχου: Χρήστος Λαϊνάς

Δραματολόγος παράστασης: Έλενα Καρακούλη

Βοηθός σκηνοθέτη: Άννα Νικολάου

Διανομή:

Πορφίρι Γκλαγκόλιεφ: Μάνος Βακούσης

Οσίπ/ Σεργκέι Βόινιτσεφ: Θανάσης Δήμου

Ίσαακ / Άμπραχαμ Βενγκέροβιτς: Βασίλης Καραμπούλας

Νικολάι Τριλέτσκυ: Ανδρέας Κωνσταντίνου

Μάρκο / Κίριλ /Μαρία Γκεγκόροβνα: Αριάν Λαμπέντ

Άννα Πετρόβνα: Αγγελική Παπούλια

Κάτια / Σοφία Γκεγκόροβνα: Μαρία Πρωτόπαππα

Μιχαήλ Πλατόνοφ: Άρης Σερβετάλης

Σάσα Ιβάνοβνα: Έλενα Τοπαλίδου

 

Advertisements

0 Responses to “«Πλατόνοφ» στο Εθνικό Θέατρο (Νέα Σκηνή)”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 196,271 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: