«Μακμπέθ» στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών

Ο «Μάκβεθ» είναι η τέταρτη απ’ τις μεγάλες τραγωδίες του  Σαίξπηρ. Χρονολογείται  γύρω στο 1605 με 1606 κι ακολουθεί τον «Άμλετ», τον «Οθέλλο» και τον «Βασιλιά Ληρ». Βασικό πρόσωπο του έργου, ο Μάκβεθ και κυρίαρχο θέμα η φιλοδοξία που φωλιάζει κάποια στιγμή μέσα του και οδηγεί τον άλλοτε γενναίο και τίμιο στρατιώτη σ’ ένα ον που καταφεύγει σε αποτρόπαιες πράξεις προκειμένου να γευτεί την εξουσία.

Σ’ ένα ενδιαφέρον μελέτημα του αλησμόνητου Μάριου Πλωρίτη, με τίτλο «Ο Σαίξπηρ και το πρόβλημα της εξουσίας», ο «Μάκβεθ» εξετάζεται παράλληλα με τον «Ριχάρδο τον Γ»  επίσης αρχομανή, φιλόδοξο κι αιμοσταγή τύραννο.

Ο Πλωρίτης εστιάζει στην εποχή που γράφτηκαν τα δύο έργα και λέει πως ο μεν «Ριχάρδος ο Γ’» είναι έργο της περιόδου των θριαμβικών νικών της Αγγλίας επί της ισπανικής Αρμάδας  κατά τη διάρκεια της βασιλείας της Ελισάβετ της Α, ο δε «Μάκβεθ» γράφεται κατά τη βασιλεία του όχι και τόσο χαρισματικού Ιάκωβου του Α. Το 1605 μάλιστα υπήρξε και το ιστορικό γεγονός της Συνωμοσίας της πυρίτιδας που αποσκοπούσε στη δολοφονία του βασιλιά  (σ.σ: η Συνωμοσία οργανώθηκε σαν αντίδραση στην τυραννική βασιλεία του Ιακώβου Α’ και στα σκληρά μέτρα του προτεστάντη βασιλιά απέναντι στους Καθολικούς και στόχο είχε τη δολοφονία του βασιλιά της οικογένειάς του και πολλών μελών της αριστοκρατίας, με την ανατίναξη των κτιρίων του Βρετανικού Κοινοβουλίου στο Λονδίνο κατά την έναρξη της Βουλής στις 5 Νοεμβρίου 1605.)

Στον Μάκβεθ, ο σπόρος του κακού καλλιεργείται κυρίως από τις τρεις μάγισσες, από εξωπραγματικά όντα δηλαδή  που υπήρχαν στην αγγλική παράδοση ως στρίγγλες που προφήτευαν για τον μέλλοντα βασιλιά. Ο Σαίξπηρ χρησιμοποιεί τις μάγισσες, είτε επειδή θέλει ν’ αξιοποιήσει αυτή την παράδοση,  είτε  για  να κάνει αναφορά στη μανία του Ιακώβου για τη μαγεία. Σε κάθε περίπτωση, αυτές είναι που ρίχνουν το φαρμακερό κεντρί τους στον ήρωα.

Το δραματουργικό ενδιαφέρον βέβαια στο έργο είναι το κέντρο βάρους του συγγραφέα. Ο Σαίξπηρ ενδιαφέρεται ουσιαστικά για τις ψυχικές συνέπειες αυτής της φιλοδοξίας. Ο Μάκβεθ δεν είναι περισσότερο  αδίστακτος απ’ τη γυναίκα του τη Λαίδη Μάκβεθ., Υπακούει μ’ ευκολία στις εντολές της και τις εκτελεί υπηρετώντας συνειδητά την αντιστροφή των ρόλων. Αυτός γίνεται το θηλυκό της σχέσης κι αυτή το αρσενικό.  Οι πράξεις τους θα τιμωρηθούν αλλά  η τιμωρία αυτή έρχεται κυρίως από μέσα. Οι τύψεις είναι αυτές που θα τρελάνουν το μυαλό τους, θα δηλητηριάσουν την ψυχή τους και θα εισβάλλουν  σαν ιός σ’ όλο τους το σώμα.

Ενδιαφέρον το εγχείρημα του Θωμά Μοσχόπουλου καταρχήν να μεταφέρει  τη δράση σε άλλη εποχή και συγκεκριμένα στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο υπονοώντας σαφώς και τη διαχρονικότητα στα παιχνίδια της εξουσίας με τις συνέπειες τους.  Ο Μάκβεθ είναι ένας τρελός τύραννος που βύθισε στο αίμα μια βασιλική γενιά στην Αγγλία. Ο πιο πρόσφατος πόλεμος που σημάδεψε τον 20ο αιώνα και  ξεκίνησε από την αρχομανία ενός άλλου τρελού,  αιματοκύλησε τον πλανήτη.

Επιπλέον, ενδιαφέρον είχε η επίτευξη αυτής της μεταφοράς από αισθητική μόνο πλευρά.  Η εποχή ήταν έκδηλη απ’ τα κοστούμια, τη μουσική, τον σκηνικό χώρο. Απ’ το κείμενο δεν πειράχτηκε ούτε λέξη. Με την ευκαιρία να πω εδώ πόσο μου άρεσε η μετάφραση του Δημητριάδη. Καλή η χρήση της γλώσσας αλλά και η γνώση του Σαιξπηρικού πρωτοτύπου.

Ο σκηνικός χώρος της Έλλης Παπαγεωργακοπούλου ήταν ένα αριστούργημα. Ευφυής αξιοποίηση της σκηνής και λειτουργικότητα έτσι ώστε να εξυπηρετούνται οι ανάγκες του έργου με τις αλλαγές που επιβάλλουν οι σκηνές. Πεδίο μάχης, παλάτι, οικία Μάκβεθ, δάσος, Αγγλία, Σκωτία κόκ.  Τα δε κοστούμια ήταν επίσης εντυπωσιακά: με έντονη θεατρικότητα οι τουαλέτες της Λαίδης Μάκβεθ, εμπνευσμένα τα σκωτσέζικα κιλτς

Άξια και η διανομή των ηθοποιών.  Η Ξένια Καλογεροπούλου ανήκει σ’ εκείνες τις τολμηρές ηθοποιούς που αν και πρωταγωνίστρια πολλών ετών και θιασάρχης η ίδια, δεν διστάζει να συνεργάζεται με νέες ομάδες, να δοκιμάζει καινούργια πρόσωπα και να φρεσκάρει με την παρουσία της μια παράσταση. Πολύ καλή στον διπλό ρόλο της μάγισσας και της ακολούθου.

Ο Αργύρης Ξάφης κι η Άννα Μάσχα είναι ένα σκηνικό ζευγάρι που και στο παρελθόν έχει συνεργαστεί μ΄ επιτυχία. Το επαναλαμβάνει κι αυτή τη φορά με τους απαιτητικούς ρόλους του Μάκβεθ και της Λαίδης. Ειδικά η Μάσχα είναι εξαίρετη ηθοποιός. Από τις καλύτερες και λιγότερο προβεβλημένες της γενιάς της. Τι δυνατότητα τοποθέτησης της φωνής της, τι χροιά, τι σπάνιες συναισθηματικές αποχρώσεις. Κι όλα αυτά τόσο καλά δουλεμένα και να φαίνονται ότι βγαίνουν έτσι αβίαστα στη σκηνή. Άξιοι και οι υπόλοιποι ηθοποιοί που χρειάστηκε να υποδυθούν περισσότερους από έναν ρόλο για να καλύψουν τις ανάγκες του έργου.

Οι βιντεοπροβολές- για τις οποίες γενικά εκφράζομαι αρνητικά- είχαν μια πρακτική χρησιμότητα ως προς την σαφή τοποθέτηση του έργου σε άλλη χρονική περίοδο. Θα μπορούσαν και να λείπουν όμως…

Ο Μοσχόπουλος έχει την ικανότητα να προσδίδει ένα ιδιαίτερο ύφος σε κάθε παράσταση που στήνει. Πίσω από τη σκηνοθεσία διακρίνει κανείς ένα τρελό κέφι. Όσο παράδοξο κι αν ακούγεται αυτό για τη συγκεκριμένη περίπτωση που εξετάζεται ένα δράμα, το κέφι παρακαλώ ας εκληφθεί όχι με την απόχρωση της χαράς αλλά με την σκληρή δουλειά, το μεράκι και τη διάθεση για δημιουργία. Και στον« Μάκβεθ» αυτό ήταν ιδιαιτέρως ορατό.

Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών 

(18 Ιανουαρίου – 25 Φεβρουαρίου 2012Κεντρική Σκηνή)

«Μακμπέθ» του Σαίξπηρ 

Μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης
Σκηνοθεσία: Θωμάς Μοσχόπουλος
Σκηνικά-Kοστούμια: Έλλη Παπαγεωργακοπούλου
Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος
Βοηθός σκηνοθέτης: Τάσος Αγγελόπουλος

Επιμέλεια κίνησης: Χρήστος Παπαδόπουλος

Βοηθός σκηνογράφου-ενδυματολόγου: Ευαγγελία Θεριανού

Β΄ Βοηθός σκηνογράφου-ενδυματολόγου: Μαγδαληνή Αυγερινού
Βοηθός φωτιστή: Σοφία Αλεξιάδου
Σκηνικές κατασκευές: Αριστοτέλης Καρανάνος, Kamel Boussahssa (βοηθός)

Κατασκευή μεταλλικής σκάλας: Κωνσταντίνος Καΐρης

Ερμηνεύουν: Αργύρης Ξάφης, Άννα Μάσχα, Ξένια Καλογεροπούλου, Κώστας Μπερικόπουλος, Θάνος Τοκάκης, Γιώργος Χρυσοστόμου, Αστέρης Πελτέκης, Γιώργος Παπαγεωργίου, Δημήτρης Νασιούλας, Κωνσταντίνος Βουδούρης
ΚΑΘΕ ΠΕΜΠΤΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΜΕ ΥΠΕΡΤΙΤΛΟΥΣ ΣΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ
Επιμέλεια υπερτίτλων: Μέμη Κατσώνη
Ταυτόχρονος υπερτιτλισμός: Γιάννης Παπαδάκης

Advertisements

0 Responses to “«Μακμπέθ» στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 195,833 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: