«Τραχίνιες» του Σοφοκλή στην Επίδαυρο – Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου 2013

traxinies

Όταν ο Ηρακλής επιστρέφει στην Τραχίνα ως νικητής φέρνει ως τρόπαια αιχμάλωτες γυναίκες απ’ την Οιχαλία ανάμεσα στις οποίες και την Ιόλη, κόρη του ηττημένου βασιλιά. Η αποκάλυψη ότι ο Ηρακλής ποθεί την βασιλοπούλα κι εξαιτίας αυτού του πόθου του κατέστρεψε την πόλη της, βυθίζει σε απελπισία τη Δηιάνειρα, νόμιμη σύζυγο του. Στην προσπάθεια της να εξάψει ξανά το ερωτικό ενδιαφέρον του άνδρα της, αποφασίζει να χρησιμοποιήσει το φίλτρο που της είχε δώσει πριν από χρόνια ο κένταυρος Νέσσος λέγοντας της ότι είναι φίλτρο αγάπης. Δυστυχώς όμως, ο αλειμμένος με αίμα χιτώνας που στέλνει ως δώρο καλωσορίσματος στον Ηρακλή αποδεικνύεται θανατηφόρος αφού του τρώει τις σάρκες και τον οδηγεί στον θάνατο

Οι  «Τραχίνιες» είναι απ’ τα λιγότερα γνωστά έργα του Σοφοκλή, πιθανότατα λόγω της διμερούς του φύσης. Το έργο μοιάζει ν’ αποτελείται από δύο μέρη, το πρώτο στο οποίο επικρατεί η Δηιάνειρα που περιμένει με αγωνία νέα για την επιστροφή του άνδρα της και εν συνεχεία καταστρώνει το σχέδιο της με το ερωτικό φίλτρο και το δεύτερο στο οποίο κυριαρχεί η φιγούρα του ημίθεου Ηρακλή στις τελευταίες του οδυνηρές στιγμές πριν το τέλος. Οι δυο βασικοί  ήρωες δεν συναντιούνται ποτέ αλλά ανάμεσα τους λειτουργεί ένας συνδετικός κρίκος, ο γιός τους Ύλλος. Αυτός ο νέος θα λέγαμε ότι είναι και το βασικό δραματικό πρόσωπο του έργου με την έννοια του ότι στη διάρκεια του έργου καταρρίπτονται βασικές αρχές της κοσμοθεωρίας του αφού περνά απ’ την άγνοια στη γνώση, απ’ την αποδοκιμασία και την κατάρα στον βαθύ πόνο και τη συγχώρεση κι αναλαμβάνει την ευθύνη να ηγηθεί μιας νέας εποχής.

Αυτή η άγνοια όμως του Ύλλου, της Δηιάνειρας και του Ηρακλή είναι και το βασικό στοιχείο της τραγικότητας γύρω απ’ την οποία συνθέτει το δράμα του ο Σοφοκλής. Η Δηιάνειρα αγνοεί ότι αυτό που η ίδια θεωρεί ερωτικό φίλτρο είναι θανατηφόρο όπλο, ο Ύλλος αγνοεί ότι η μητέρα που πριν από λίγο κατηγόρησε κι έψεξε, αυτοκτόνησε προδομένη απ’ την ντροπή της, ο Ηρακλής αγνοεί ότι το τέλος του ορίστηκε πριν από πολλά χρόνια απ’ τον Κένταυρο που μ’ αυτόν τον τρόπο ήθελε να πάρει εκδίκηση. Πίσω απ’ όλα όμως κρύβεται ο Δίας. Αυτός ορίζει τις τύχες θεών κι ανθρώπων. Όλοι μας είμαστε ανίσχυροι μέσα στο θεϊκό σχέδιο. Έτσι πληρώνεται η ανθρώπινη ύβρις. Η αίσθηση ότι ο Ηρακλής ως προστατευόμενος απ’ τον πατέρα του είναι παντοδύναμος, καταρρίπτεται μέσα στη φυσική νομοτέλεια.

Δεν πρέπει να λησμονούμε ότι ακόμα δεν έχει έρθει η «νέα εποχή του Ευριπίδη» που συνδιαλέγεται με τους σοφιστές και δίνει περισσότερη ελευθερία στις ανθρώπινες πράξεις φτάνοντας κάποτε ν’ αμφισβητεί ακόμα και τον ρόλο των Θεών. Στο επίκεντρο των έργων τού Σοφοκλή βρίσκεται το άτομο, το οποίο έρχεται σε αναπόφευκτη, τραγική σύγκρουση με τη θεϊκή βούληση. Έτσι, αν και στα έργα του δίνεται βάρος στη στάση του ανθρώπου απέναντι στους Θεούς, το πεπρωμένο είναι αυστηρά προδιαγεγραμμένο.

Μέσα απ’ αυτό το πρίσμα, η σκηνοθεσία του Θωμά Μοσχόπουλου ήταν μια ευχάριστη στιγμή για δυο βασικούς λόγους. Ο πρώτος για την επιλογή ενός σχετικά άγνωστου έργου στο ευρύ κοινό κι ο δεύτερος για τη δικαίωση μέσω της παράστασης του έργου. Η σκηνοθεσία του ήταν απόλυτα ισορροπημένη, δεν διαστρέβλωσε το κείμενο του Σοφοκλή, δεν ένιωσε την ανάγκη να κάνει καινοτομίες, δεν προσπάθησε με τη βία να βρει τις αναλογίες με το σήμερα. Μελέτησε και παρέδωσε στο κοινό τη σοφόκλεια τραγωδία αφήνοντας αβίαστα τον καθένα από μας ν’ αναρωτηθεί για τα όρια της ανθρώπινης ελευθερίας.

Η διανομή της παράστασης στηρίχτηκε κατά κύριο λόγο στη γνωστή ομάδα του σκηνοθέτη.  Η Άννα Μάσχα είναι μια ηθοποιός εξαιρετικών δυνατοτήτων με εξαίσια φωνή, ευγενική κίνηση και αποτελεσματικότητα σε όποιον ρόλο κι αν έχει δοκιμαστεί. Ο Ηρακλής του Ξάφη κουβάλαγε εξωτερικά όλα τα γνωρίσματα του γνωστού μας απ’ τη μυθολογία ήρωα, ογκώδης, άγριος, επιβλητικός. Η εμφάνιση του στη σκηνή λίγο πριν τον θάνατο του μας έδωσε μια πιο ανθρώπινη διάσταση που ο ηθοποιός αντιλήφθηκε ότι πρέπει να υπάρχει κι έτσι προσπάθησε να κρατήσει ίσες αποστάσεις ανάμεσα στο ηρωικό και το ανθρώπινο. Αξιοπρεπής η παρουσία της έμπειρης Φιλαρέτης Κομνηνού ως Τροφού, καλός ο Κώστας Μπερικόπουλος, πιο αδύναμος υποκριτικά ο Γιώργος Χρυσοστόμου. Για τον Ύλλο του Θάνου Τοκάκη, αισθάνθηκα ότι ήθελα κάτι παραπάνω απ’ αυτό που έδωσε ο ηθοποιός.

Εξαιρετικός ο Χορός των 15 γυναικών κι ευφάνταστο το εύρημα του σκηνοθέτη να τις βάζει μία-μία ν’ αφηγούνται από έναν άθλο του Ηρακλή κατά την είσοδο του κοινού στο θέατρο και πριν την έναρξη της παράστασης.

«Τραχίνιες»  του Σοφοκλή

Σκηνοθεσία – Απόδοση: Θωμάς Μοσχόπουλος

Σκηνικά – Κοστούμια : Έλλη Παπαγεωργακοπούλου

Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος

Μουσική: Κορνήλιος Σελαμσής

Κίνηση: Χρήστος Παπαδόπουλος

Μουσική Διδασκαλία:  Μελίνα Παιονίδου

Βοηθός σκηνοθέτη: Άννα Μιχελή

Δραματολόγος παράστασης: Εύα Σαραγά

Διανομή:

Κορυφαία: Άννα Καλαϊτζίδου

Τροφός: Φιλαρέτη Κομνηνού

Δηιάνειρα: Άννα Μάσχα

Άγγελος, Γέρων: Κώστας Μπερικόπουλος

Ιόλη: Ελένη Μπούκλη

Ηρακλής: Αργύρης Ξάφης

Ύλλος: Θάνος Τοκάκης

Λίχας: Γιώργος Χρυσοστόμου

Χορός: Δήμητρα Βλαγκοπούλου, Ηλιάνα Γαϊτάνη, Δάφνη Δαυίδ, Ευαγγελία Καρακατσάνη, Αμαλία Κοσμά, Χαρά Κότσαλη, Ελίνα Μάλαμα, Ηρώ Μπέζου, Νάνσυ Μπούκλη, Ειρήνη Μπούνταλη, Σεβίλη Παντελίδου, Ιωάννα Παρασκευοπούλου, Καλλιόπη Σίμου, Mαρίνα Σάττι, Αγγελική Τρομπούκη

Σαξόφωνα: Guido de Flaviis

Κρουστά: Θοδωρής Βαζάκας

Φλάουτα: Γιώργος Σκριβάνος

Advertisements

0 Responses to “«Τραχίνιες» του Σοφοκλή στην Επίδαυρο – Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου 2013”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 195,843 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: