«Αβελάρδος και Ελοΐζα» στο Θέατρο του Νέου Κόσμου

Avelardos ki Eloiza

Υπάρχει ένα ταφικό μνημείο στο διάσημο νεκροταφείο του Pere Lachaise στο Παρίσι που αποτελεί πόλο έλξης για τους ερωτευμένους. Καθημερινά το επισκέπτονται ζευγάρια κι αφήνουν λουλούδια σε ένδειξη σεβασμού απέναντι στον έρωτα του Αβελάρδου και της Ελοΐζας που εξακολουθεί να εμπνέει τις ρομαντικές ψυχές και να λειτουργεί ως σύμβολο της αιώνιας αγάπης, όπως ο Ρωμαίος κι η Ιουλιέτα ή ο Ερωτόκριτος κι η Αρετούσα.

Αξιοσημείωτο είναι να αναφέρουμε ότι ο κοινός τους τάφος κατασκευάστηκε 700 χρόνια μετά τον θάνατο τους κατά παραγγελία της Ιωσηφίνας Βοναπάρτη που συγκινήθηκε απ’ την τραγική τους ιστορία και διέταξε να μεταφερθούν τα οστά τους και να θαφτούν επιτέλους μαζί ικανοποιώντας και τη δική τους επιθυμία…

Ποιοι ήταν όμως οι δυο εραστές;

Ο Αβελάρδος γεννημένος το 1079 στη Γαλλία αφιερώθηκε από νεαρή ηλικία στη φιλοσοφία και τη διδασκαλία της προκαλώντας την οργή των συντηρητικών κύκλων και του ιερατείου αφού ο Μεσαίωνας αντιτασσόταν σε οτιδήποτε ευνοούσε τη διαλεκτική και τολμούσε ν’ αμφισβητήσει τις αξίες της εποχής ή να θέσει ερωτήματα υπαρξιακού ή άλλου τύπου. Με την Ελοΐζα γνωρίζεται όταν ο θείος της, εφημέριος του Παρισιού Φιλμπέρ, του την εμπιστεύεται ως μαθήτρια μια και η μικρή διακρίνεται για την ευρυμάθεια της παρά το νεαρό της ηλικίας της.

Δάσκαλος και μαθήτρια γίνονται αμέσως εραστές κι αψηφώντας τα σχόλια και την κριτική της κοινής γνώμης και του περίγυρου αποκτούν ένα παιδί και παντρεύονται. Σύντομα θα έρθει η παραδειγματική τιμωρία. Ο Αβελάρδος ευνουχίζεται κι αποσύρεται σε μοναστήρι. Προηγουμένως όμως, αναγκάζει την Ελοΐζα να μονάσει κι εκείνη από το φόβο του να την αφήσει ελεύθερη και διαθέσιμη γι’ άλλους άνδρες. Περνούν έτσι χωριστά τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής τους.

Ο Αβελάρδος συνεχίζει τις διδασκαλίες και φτάνει στο σημείο να γίνει τόσο ισχυρός ώστε η καθολική εκκλησία να τον θεωρήσει αιρετικό και ν’ αρχίσει τις διώξεις και τα βασανιστήρια. Τα βιβλία του καίγονται στην πλατεία του Αγίου Πέτρου στη Ρώμη κι εκείνος πεθαίνει το 1142 στο Αββαείο του Κλυνύ. Η Ελοΐζα θα ζήσει τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής της συντετριμμένη. Θα πεθάνει στην ίδια ηλικία μ’ αυτήν που είχε ο Αβελάρδος, είκοσι χρόνια αργότερα ζητώντας  να ταφεί δίπλα στον άνδρα της που τόσο λάτρεψε.

Η παράσταση είναι στην πραγματικότητα ένα δρώμενο ανάμεσα σε τρεις ανθρώπινες φιγούρες που υποδύονται τους ρόλους του έργου κι εναλλάσσονται στην αφήγηση και  τη δράση. Σε αντίθεση με άλλους ρομαντικούς έρωτες με τραγική κατάληξη που ενέπνευσαν τη  δραματουργία, η ιστορία του Αβελάρδου και της Ελοΐζας δεν γράφτηκε ποτέ στο χαρτί και δεν παραστάθηκε. Απέκτησε όμως τη δική της δυναμική γιατί πέρα απ’ την ερωτική ιστορία, ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι προσωπικότητες των δύο εραστών κι ειδικά του διανοούμενου κι ανθρωπιστή Αβελάρδου με το σπουδαίο φιλοσοφικό έργο. Αρκεί ν’ αναλογιστεί κανείς τα αυστηρά ήθη και τις τιμωρίες της σκοτεινής εποχής του Μεσαίωνα σε αντίθεση με το έργο του Αβελάρδου «Διάλογος ανάμεσα σ’ ένα φιλόσοφο (ειδωλολάτρη), έναν Εβραίο και έναν Χριστιανό», που άρχισε να γράφει τους τελευταίους μήνες της ζωής του προσπαθώντας ν’ αναδείξει το κοινό στοιχείο που χαρακτηρίζει τις τρεις θρησκείες οι οποίες, κατά τον Αβελάρδο, αντιπροσώπευαν το ύψιστο της ανθρώπινης σκέψης και την αναγνώριση κάθε ανθρώπου ως υιού του Θεού.

Σ’ αυτό άλλωστε το πλαίσιο κινήθηκε κι ο  Γιάννης Καλαβριανός που επιμελήθηκε και το κείμενο πέραν της σκηνοθεσίας. Η παράσταση δεν επικεντρώθηκε στο προφανές (στην  ερωτική δηλαδή  ιστορία) αλλά προσπάθησε να προσεγγίσει και να  φωτίσει πτυχές της προσωπικότητας του Αβελάρδου, τη διάθεση του για έρευνα και την ενασχόληση του με το θέμα της αμαρτίας και την μεταμέλεια του ανθρώπου. Για τον φιλόσοφο και θεολόγο Αβελάρδο, σημασία είχε να κατανοήσει ο άνθρωπος το λάθος του και να μετανοήσει γιατί μόνο η μεταμέλεια μπορεί να επιφέρει το έλεος του Θεού. Αυτή η ριζοσπαστική για την εποχή αντίληψη προκάλεσε τη μήνι της Καθολικής εκκλησίας για τον φιλόσοφο με τις συνέπειες που προαναφέραμε.

Το αισθητικό αποτέλεσμα της παράστασης υπήρξε εξαιρετικά άρτιο. Οι τρεις ηθοποιοί που ενσάρκωσαν όλους τους ρόλους κατάφεραν με τη συμβολή και των υπόλοιπων άξιων συντελεστών να δημιουργήσουν μια αχτίδα φωτός στο σκοτάδι αποδίδοντας φόρο τιμής στον έρωτα, την αγάπη για τον άνθρωπο και την επιστήμη και την ανάγκη της ανθρώπινης φύσης να ερευνά, ν’ αμφισβητεί, να συνδιαλέγεται και να μπορεί να φτάνει στο μεγαλείο της συγχώρεσης.

Θέατρο του Νέου Κόσμου (Κεντρική Σκηνή)

Συντελεστές 

Κείμενο-Σκηνοθεσία: Γιάννης Καλαβριανός

Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη

Κοστούμια: Ιωάννα Τσάμη

Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης

Μουσική: Άγγελος Τριανταφύλλου

Επιμέλεια κίνησης: Χρήστος Παπαδόπουλος

Βοηθός σκηνοθέτη: Μαριέττα Σπηλιοπούλου

Παίζουν οι ηθοποιοί: Γιώργος Γλάστρας, Ελένη Κοκκίδου, Χριστίνα Μαξούρη

Advertisements

0 Responses to “«Αβελάρδος και Ελοΐζα» στο Θέατρο του Νέου Κόσμου”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 197,093 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: