«Ριχάρδος Γ΄» στο Εθνικό Θέατρο

Ριχαρδος

Ο 16ος αιώνας εποχή μεγάλων εξελίξεων κι επαναστάσεων σηματοδότησε το πέρασμα της εξουσίας και του πλούτου από τους ευγενείς στην αστική τάξη και τον μονάρχη που οικονομικά στηριζόταν από τους αστούς. Τα πλούτη της καθολικής εκκλησίας υπήρξαν πρόκληση για την απληστία βασιλιάδων, ευγενών κι εμπόρων ενώ η διαφθορά της παπικής ρώμης κι ο άκρατος δογματισμός δικαίωσαν την εξέγερση εναντίον της πνευματικής και ηθικής αυθεντίαςτης με τη θρησκευτική μεταρρύθμιση στην Αγγλία.

Επί σειρά ετών σε ολόκληρη την Ευρώπη αλλά και την Αγγλία κυριαρχούν ο αγώνας για την εξουσία και την άσκηση της, εμφύλιοι πόλεμοι αλλά κι εξωτερικοί, ματαιοδοξία, αλαζονεία, απληστία διαφθορά κρατούντων, αιματηρή επίδειξη ισχύος.

Ο Σαίξπηρ δραματοποιώντας με μεγαλοφυή τρόπο την εποχή του,  γράφει τον  «Ριχάρδο τον  Γ’» το 1592-3. Πρόκειται για το 2ο ιστορικό δράμα του, αμέσως μετά τη τριλογία του Ερρίκου ΣΤ’.  Γράφτηκε ενώ βασίλευε ακόμα η Ελισάβετ, ήταν νωπή η νίκη της Αγγλίας εναντίον της Ισπανικής Αρμάτας κι υπήρχε διάχυτος θαυμασμός για τον οίκο των Τυδώρ.

Εικάζεται ότι ο Σαίξπηρ παραποίησε την ιστορία κι ότι στην πραγματικότητα ο Ριχάρδος δεν ήταν ο αιμοχαρής τύραννος αλλά ένας καλός βασιλιάς. Ακόμα κι οι ιστορικοί της εποχής όμως, είχαν κάθε λόγο ν’ αμαυρώσουν την εικόνα του αφού υπήρξε ο τελευταίος του οίκου της Υόρκης που ηττήθηκε απ’ τον Κόμη του Ρίτσμοντ και μετέπειτα Ερρίκο Ζ’ ιδρυτή των Τυδώρ βάζοντας έτσι οριστικό τέλος στον εμφύλιο πόλεμο των Ρόδων.

Πρόκειται για μια τραγωδία φιλοδοξίας κι αρχομανίας. Ο Ριχάρδος μετατρέπει τα πάντα γύρω του σε κόλαση βαδίζοντας από έγκλημα σε έγκλημα για να κορέσει τη δίψα της εξουσίας. Είναι η προσωποποίηση του κακού. Κουτσός, καμπούρης, πονηρός,  σαγηνευτικός και πλάνος βρίσκει διέξοδο στο έγκλημα και την εκδίκηση. Δρα χωρίς δισταγμό και καταφέρνει να εξοντώσει όλη τη νόμιμη διαδοχή πριν απ’ αυτόν στον θρόνο της Αγγλίας χωρίς καμία ηθική αναστολή.

Ο Γιάννης Χουβαρδάς, ευφυής σκηνοθέτης κι ευαίσθητος δέκτης των σύγχρονων τάσεων, σκηνοθετεί το δράμα του Σαίξπηρ σαν παραμύθι με κακούς, μάγισσες, δράκους και στοιχειωμένους πύργους. Με την έναρξη της παράστασης, η φιγούρα του Ριχάρδου μας προετοιμάζει για ό,τι θα επακολουθήσει. Οι ηθοποιοί δεν περιορίζονται στον συμβατικό χώρο της σκηνής, αλλά περνάνε στους εξώστες, στην πλατεία, ενώ άλλοτε χορεύουν και τραγουδούν μέσα σε ξέφρενο κλίμα.

Μέσα απ’ αυτό το πλαίσιο που ξενίζει συχνά το κοινό κάνοντας το να σκέφτεται ότι η σκηνοθεσία υβρίζει τον Σαίξπηρ και την εποχή του, ο σύγχρονος θεατής και μελετητής έρχεται αντιμέτωπος με το ερώτημα του πώς πρέπει να προσεγγίζει κανείς τα μεγάλα έργα έτσι ώστε να τα φέρει κοντά στον σημερινό άνθρωπο, ταυτόχρονα όμως να τους αφαιρεί τα στοιχεία εκείνα που θα ήταν πια κουραστικά και φλύαρα.

Η ταχύτητα της εποχής μας δεν ευνοεί τους αργούς ρυθμούς με αποτέλεσμα πολλά τέτοια έργα ν’ αποφεύγονται. Τροχοπέδη επίσης είναι οι πολυπρόσωπες διανομές που κοστίζουν. Απ’ την άλλη μεριά, η διαχρονικότητα των μηνυμάτων τους καθώς κι οι προβληματισμοί και στοχασμοί του  Σαίξπηρ για την αλαζονεία της εξουσίας  και τις μεθόδους εξόντωσης δεν είναι ανοίκεια προς τον άνθρωπο της εποχής μας.

Σε τέτοιες παραστάσεις δεν έχει νόημα να λέμε αν και κατά πόσο έπαιξε καλά ο τάδε ή ο δείνα αλλά να εξετάζεται η παράσταση ως όλον. Η εποχή μας δοξάζει τον σκηνοθέτη, την οπτική του και τελικά το όραμά του για το έργο με το οποίο καταπιάνεται. Τα μεγάλα κείμενα δεν έχει νόημα να κατεβαίνουν απ’ το ράφι αν προορίζονται για μουσειακές αναπαραστάσεις.

Κάτω απ’ αυτό το πρίσμα, η μινιμαλιστική με καρικατουρίστικα στοιχεία σκηνοθεσία του Χουβαρδά ευτύχησε να έχει συντελεστές κι ηθοποιούς που μπόρεσαν να την υποστηρίξουν, να μην την κοροϊδέψουν και να την παραδώσουν στο κοινό κλείνοντας το μάτι στην εποχή του Σαίξπηρ κι επιχειρώντας τη σύζευξη με τη δική μας.

Ριχάρδος Γ΄του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ

ΚΤΙΡΙΟ ΤΣΙΛΛΕΡ – ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΣΚΗΝΗ

Μετάφραση: Νίκος Χατζόπουλος

Σκηνοθεσία: Γιάννης Χουβαρδάς

Δραματουργική επεξεργασία: Γιάννης Χουβαρδάς – Έρι Κύργια

Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη

Κοστούμια: Ιωάννα Τσάμη

Μουσική: Δημοσθένης Γρίβας

Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος

Μουσική διδασκαλία: Μελίνα Παιονίδου

Σχεδιασμός κομμώσεων-περουκών: Χρόνης Τζήμος

Σχεδιασμός μακιγιάζ: Εύη Ζαφειροπούλου

Βοηθός σκηνοθέτη: Ασπασία – Μαρία Αλεξίου

Β΄βοηθός σκηνοθέτη: Αλέξανδρος Βαμβούκος

Βοηθός σκηνογράφου: Θάλεια Μέλισσα

Βοηθός ενδυματολόγου: Βασιλική Σουρρή

Διανομή:

Δολοφόνος 1, Επίσκοπος του Ήλυ:Κωνσταντίνος Αβαρικιώτης, Κέιτσμπι: Μάνος Βακούσης, Ρίβερς: Ιερώνυμος Καλετσάνος, Ελισάβετ: Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Νεαρός Γιορκ, Νεαρός υπηρέτης Αναστασία: Ραφαέλα Κονίδη, Ριχάρδος Γ΄: Δημήτρης Λιγνάδης, Πρίγκιπας Εδουάρδος, Τύρρελ: Θεανώ Μεταξά, Κλάρενς, Ρίτσμοντ: Περικλής Μουστάκης, Μαργαρίτα: Θέμις Μπαζάκα, Βασιλιάς Εδουάρδος, Δήμαρχος: Κώστας Μπερικόπουλος, Ράτκλιφ: Άγγελος Παπαδημητρίου, Χέιστινγκς: Δημήτρης Παπανικολάου, Λαίδη Άννα: Άλκηστις Πουλουπούλου, Δολοφόνος 2, Αγγελιαφόρος, Ιερωμένος: Κρις Ραντάνοφ, Δούκισσα του Γιορκ: Σοφία Σεϊρλή, Στάνλεϋ: Γιάννης Τσορτέκης, Ντόρσετ: Γιωργής Τσουρής, Γκρέυ: Νικόλας Χανακούλας, Μπάκιγχαμ: Νίκος Ψαρράς, Παιδιά: Εμίλ Γκριγκόροβ, Βικτώρια Μαραγκούλια, Γιάννης Μαυρόπουλος, Άρης Παναγιώτου, Έλλη Παπανικολάου, Αθηνά Τζαφέρη

Advertisements

0 Responses to “«Ριχάρδος Γ΄» στο Εθνικό Θέατρο”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Επισκεψιμότητα

  • 195,843 hits

Αρχείο


Αρέσει σε %d bloggers: